Industrial Accelerator Act

Στις 4 Μαρτίου 2026, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε την πρόταση για τον Industrial Accelerator Act (IAA), έναν νέο κανονισμό που αποσκοπεί στην ενίσχυση της βιομηχανικής βάσης της ΕΕ, στην επιτάχυνση επενδύσεων απανθρακοποίησης και στη μείωση στρατηγικών εξαρτήσεων από τρίτες χώρες. Ο κανονισμός θέτει ως βασικό στόχο η μεταποίηση να φθάσει το 20% του ΑΕΠ της ΕΕ έως το 2035, μέσω ταχύτερης αδειοδότησης, demand-side measures και ειδικών κανόνων για στρατηγικούς τομείς.

Τα βασικά σημεία

• Η πρόταση καλύπτει κυρίως τις ενεργοβόρες βιομηχανίες (χαρτί, χημικά, πλαστικά, μέταλλα κ.α.), την παραγωγή net-zero technologies και την αυτοκινητοβιομηχανία. Η Επιτροπή θεωρεί ότι αυτοί οι τομείς έχουν δυσανάλογα μεγάλη στρατηγική σημασία για την ανθεκτικότητα και την ανταγωνιστικότητα της ΕΕ.
• Προβλέπεται επιτάχυνση αδειοδότησης για μεταποιητικά έργα, με ψηφιοποιημένες διαδικασίες και single access point, ώστε να μειωθούν οι καθυστερήσεις για νέες επενδύσεις και έργα απανθρακοποίησης.
• Εισάγονται νέα κριτήρια low-carbon και Union origin σε δημόσιες συμβάσεις και ορισμένα σχήματα δημόσιας στήριξης. Από 1.1.2029, για προϊόντα ενεργοβόρων βιομηχανιών θα ισχύουν ελάχιστα thresholds για χάλυβα, σκυρόδεμα/κονίαμα και αλουμίνιο. Για παράδειγμα, απαιτείται τουλάχιστον 25% low-carbon steel, 5% low-carbon και Union-origin concrete/mortar και 25% low-carbon και Union-origin aluminium.
• Για τα οχήματα, η πρόταση θέτει ειδικά Union-origin requirements, με έμφαση στη συναρμολόγηση στην ΕΕ και σε ελάχιστα ποσοστά ενωσιακού περιεχομένου για βασικά components.
• Δημιουργούνται οι Industrial Manufacturing Acceleration Areas, δηλαδή ειδικές περιοχές όπου τα κράτη μέλη θα μπορούν να προετοιμάζουν εκ των προτέρων το χωροταξικό, περιβαλλοντικό και ενεργειακό πλαίσιο, ώστε τα επιμέρους έργα να αδειοδοτούνται ταχύτερα.
• Η πρόταση προβλέπει επίσης ειδικό πλαίσιο για ορισμένες μεγάλες ξένες επενδύσεις σε emerging strategic sectors, με δυνατότητα επιβολής όρων σχετικών με τον έλεγχο, τη συμμετοχή εταίρων της ΕΕ, τη μεταφορά τεχνογνωσίας και την τοπική προστιθέμενη αξία.

Low-carbon και Union-origin προϊόντα

• Ο IAA επιχειρεί να δημιουργήσει lead markets για βιομηχανικά προϊόντα χαμηλού ανθρακικού αποτυπώματος και/ή ενωσιακής προέλευσης, κυρίως μέσω δημόσιων συμβάσεων και ορισμένων σχημάτων δημόσιας στήριξης. 
• Για τους σκοπούς του κανονισμού, ένα προϊόν του Annex II θεωρείται low-carbon όταν συμμορφώνεται με κριτήρια που θα καθοριστούν μέσω delegated acts. Για τα construction products, η μεθοδολογία παραπέμπει στα delegated acts του Construction Products Regulation (EU) 2024/3110, ενώ για τα λοιπά προϊόντα στα delegated acts του ESPR (EU) 2024/1781. 
• Η έννοια του Union origin βασίζεται στους κανόνες καταγωγής του Union Customs Code (Regulation (EU) No 952/2013). Ταυτόχρονα, για ορισμένα μέτρα, περιεχόμενο από τρίτες χώρες με τις οποίες η ΕΕ έχει συνάψει FTA, customs union ή, στις δημόσιες συμβάσεις, συμφωνίες όπως το GPA, μπορεί να θεωρείται ισοδύναμο με ενωσιακή καταγωγή, εκτός αν η Επιτροπή το εξαιρέσει για λόγους αμοιβαιότητας ή ασφάλειας εφοδιασμού. 
• Για τα οχήματα, το Annex III θεσπίζει ειδικά Union-origin criteria. Για νέα PEV, OVC-HEV και FCV σε δημόσιες συμβάσεις, απαιτείται μεταξύ άλλων: το όχημα να είναι assembled within the Union, τουλάχιστον 70% της αξίας των components εκτός μπαταρίας να είναι ενωσιακής προέλευσης, και να πληρούνται πρόσθετα κριτήρια για battery components, e-powertrain components και main electronic systems, με ορισμένες απαιτήσεις να εφαρμόζονται τρία χρόνια μετά την έναρξη ισχύος.

Χρονοδιάγραμμα εφαρμογής

Η πρόταση θα πρέπει να συμφωνηθεί από το Ευρωκοινοβούλιο και το Συμβούλιο πριν νομοθετηθεί, αλλά το Industrial Accelerator Act προβλέπει:

• Εντός 12 μηνών από την έναρξη ισχύος: τα κράτη μέλη θα πρέπει να ορίσουν τουλάχιστον μία Industrial Manufacturing Acceleration Area.
• Από 1 Ιανουαρίου 2029: έναρξη εφαρμογής των πρώτων ελάχιστων low-carbon / Union-origin requirements του Annex II σε δημόσιες συμβάσεις και ορισμένα σχήματα δημόσιας στήριξης.

Το Industrial Decarbonisation Act δεν είναι μόνο εργαλείο απλούστευσης, αλλά ένα ευρύτερο βιομηχανικό πλαίσιο που συνδέει αδειοδότηση, δημόσια ζήτηση, ανθεκτικότητα εφοδιασμού και απανθρακοποίηση. Για τη χημική βιομηχανία, η πρόταση βελτιώνει ήδη το επενδυτικό περιβάλλον, ενώ αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο για πιο στοχευμένα μέτρα στήριξης της ζήτησης σε επόμενο στάδιο.

Βρείτε την πρόταση για το Industrial Accelerator Act εδώ.

Βρείτε το σχετικό Δελτίο Τύπου της Επιτροπής εδώ. 

Για να ενημερώνεστε για όλες τις εξελίξεις στο βιομηχανικό και περιβαλλοντικό πλαίσιο της Ευρώπης, επικοινωνήστε τώρα μαζί μας και εξασφαλίστε την έγκαιρη ενημέρωση σας και την συμβουλευτική υποστήριξη στην εφαρμογή κάθε νέας απαίτησης και προδιαγραφής.